Direct naar de inhoud
  • 1850-1940
  • Wederopbouw
  • Na '65
  • Complexen
  • Personen & organisaties
  • Thema's
  • Bouwstijlen
  • Zoeken
  • - - - - - - -
  • Monumenten
  • - - - - - - -
  • Quizzen
  • - - - - - - -
  • Over, bronnen, copyright etc.
  • Doneren
  • Privacyverklaring
  • start
  • Amsterdam op de kaart

  • zoeken
  • filters
  • tips
  • Kaartlagen

    Basis

    Historische kaarten

    Kaarten

    Uitbreidingplannen

    Afbeelding uit: juli 2022. Stolpboerderij aan de Zunderdorpergouw.
    Afbeelding uit: circa 1990. Een hooihuisboerderij aan het Zuideinde in voormalig Oostzaan.
Bron afbeelding: Stadsarchief.
    Afbeelding uit: juni 2018. Altoos Zorg, een boerderij van het Amstellandse type aan de Ouderkerkerdijk.
    Afbeelding uit: maart 1968. Bijlmerlust, een herenboerderij aan de Abcouderstraatweg. Op de achtergrond verrijst de woningbouw van de Bijlmermeer.

    Boerderijen

    Boerderijen lijken wellicht een on-Amsterdams verschijnsel, maar door annexaties heeft de stad heel wat landelijk gebied binnen de gemeentegrenzen gekregen. Een deel ervan is tussen 1850 en 1940 gebouwd. Het zijn geen boerderijen in nieuw ontgonnen polders, maar vooral vervangingen van oudere bedrijven.

    Overigens zijn er in die periode meer boerderijen verdwenen dan bijgekomen. Alle uitbreidingswijken staan immers op voormalige weilanden, waar vrijwel alle bijbehorende hoeves werden gesloopt. Dat geldt ook voor de laatste annexatie, de Bijlmermeer. Eén boerderij werd op aandringen van heemschutters gered: de herenboerderij Bijlmerlust werd in 1970 verplaatst van de westkant van de polder naar het Gein. Diverse overgebleven oostelijke Bijlmermeer-boerderijen sneuvelden later alsnog voor de Floriade van 1982, nota bene een tuinbouwtentoonstelling.

    De fusie met Weesp in 2022 bracht enkele tientallen boerderijen binnen de gemeentegrenzen.

    De meeste boerderijen rond de stad zijn of waren melkveebedrijven. Die moesten dichtbij de stad staan, om de bederfelijke melk zo snel mogelijk op de markt te kunnen krijgen.

    Globaal gezien behoren de meeste boerderijen in Amsterdam-Noord tot twee typen: stolp en hooihuisboerderij. Ten zuiden van het IJ komen veel mengtypen voor. De meeste Amstellandse boerderijen hebben een dwars voorhuis, een middenhuis en een stal met voergang in het midden.

    In een stolp zijn woning, stal en hooiopslag ondergebracht in één gebouw, met een piramidaal dak. Voorbeeld: Zunderdorpergouw 29.

    Een hooihuisboerderij heeft drie geschakelde delen: vooraan het woonhuis met zadeldak, in het midden de stal, en daarachter de betimmerde hooiberg. Voorbeeld: Broekergouw 5.

    Alle thema's

    Bronnen & links:
    • Stichting Historisch Boerderij-Onderzoek: Monumentale boerderijen in Amsterdam, een cultuurhistorische rapportage. bMA 2003.
    Laatste wijziging:
    juli 2026